Skip to content

Ιστόλογος

Αρχή Αρχείο Εργασία, Κοινωνικά θέματα Απέναντι στα κύματα των μεταναστών
Απέναντι στα κύματα των μεταναστών Εκτύπωση E-mail

 

Άρθρο του Γιώργη Αγοραστάκη στην εφημερίδα «ΣΧΟΛΙΟΝ», Χανιά 9-12-2001

          

ΜΕΤΑΝΑΣΤΕΣΚάθε φορά που ένα δουλεμπορικό καράβι φτάσει μέχρι τα «χωρικά μας ύδατα» μας αποκαλύπτει μια άλλη τραγική πραγματικότητα του κόσμου που ζούμε.

 

Ως εδώ και μη παρέκει - «Δεν θα αφήσομε την Ελλάδα να γίνει ξέφραγο αμπέλι» δήλωσε προ ημερών ο Πρωθυπουργός. Η τοπική κοινωνία εκδηλώνει από την μια την συμπάθειά της προς τους ανθρώπους που πατάνε πόδι στα μέρη μας και από την άλλη την ανησυχία της για το τι πρόκειται να γίνει στο μέλλον. Η ανησυχία γενικότερα εκδηλώνεται από το φόβο ότι η χώρα μας δεν μπορεί να αντέξει ένα νέο κύμα προσφυγιάς και αποδημίας που εκδηλώνεται πολύ έντονα τελευταία. Βρισκόμαστε μπροστά σ΄ ένα από τα σοβαρότερα σύγχρονα προβλήματα για τα οποία είμαστε απροετοίμαστοι ως χώρα και ως κοινωνία.

 

Είναι γεγονός ότι η μετανάστευση δημιουργεί πολλά και σημαντικά προβλήματα που επηρεάζουν άμεσα την κοινωνία, τα οποία αρχίζουν να φαίνονται έντονα σήμερα και που πρέπει να συζητηθούν ανοιχτά τόσο σε εθνικό όσο και πολιτικό επίπεδο προκειμένου να επιτυγχάνεται συναίνεση σε πολιτικές θέσεις και μέτρα που πρέπει να λαμβάνονται.

 

Η παράνομη μετανάστευση έχει  λάβει μεγάλη έκταση, το μέγεθος της οποίας μόνο κατά προσέγγιση μπορεί να εκτιμηθεί. Ο αριθμός των αλλοδαπών που διαμένουν και εργάζονται παράνομα στη χώρα μας αποτελεί πλέον ένα σημαντικό ποσοστό όχι μόνο του ενεργού (ξεπερνά το 10%) αλλά και του συνολικού πληθυσμού. Στον Νομό Χανίων οι καταγεγραμμένοι που διαθέτουν άδεια παραμονής και εργασίας είναι 5.000. Αν υπολογίσει κανείς τα μέλη της οικογένειάς τους και τους παράνομους, ο αριθμός τους μπορεί να είναι και διπλάσιος.

 

Τα αίτια για τη μεγάλη έκταση που έχει λάβει το φαινόμενο της παράνομης μετανάστευσης στη χώρα μας, σχετίζονται με διάφορους λόγους που αφορούν τις χώρες προέλευσής τους αλλά και την Ελλάδα ως χώρα υποδοχής.

         

Τα γεγονότα στην κεντρική και την ανατολική Ευρώπη και η πολιτική, κοινωνική και οικονομική κρίση που ακολούθησε, αποτελούν τον κύριο παράγοντα της μεταναστευτικής έντασης και έφεραν το πρώτο κύμα μεταναστών. Η αδυναμία των χωρών αυτών να απορροφήσουν μεγάλο μέρος του εργατικού τους δυναμικού, επηρέασε την ένταση των μεταναστευτικών ρευμάτων προς τη χώρα μας. Το δεύτερο κύμα προέρχεται από διάφορες χώρες της Ασίας και Αφρικής. Η κύρια αιτία αυτής της μετανάστευσης είναι η φτώχεια, ο πόλεμος αλλά και η δημογραφική έκρηξη που επικρατεί στις χώρες προέλευσης.

 

Το ρεύμα των μεταναστών προς τη χώρα μας επιτείνεται και για λόγους ιδιομορφίας των συνόρων μας που είναι ιδιαίτερα διαπερατά, λόγω γεωφυσικής δομής. Η Ελλάδα βρίσκεται εκτός των άλλων στο δρόμο της μετανάστευσης από ανατολάς προς τη δύση και από το νότο προς βορρά και πλησιέστερα προς την σταθμό του δουλεμπορίου που έχει διαμορφωθεί στην Τουρκία. Είναι χαρακτηριστικό ότι και στα δύο καράβια που έφτασαν στα Χανιά πρόσφατα, στα αμπάρια τους έκρυβαν ανθρώπους από πολλές χώρες, από τα βάθη της Ασίας ως τα βάθη της Αφρικής.

 

Είναι σαφές ότι οι ανωτέρω εξωγενείς παράγοντες, από μόνοι τους, δεν αρκούν για τη δημιουργία ενός τόσο μεγάλου μεταναστευτικού ρεύματος προς τη χώρα μας. Ένας τόσο σημαντικός αριθμός μεταναστών δε θα μπορούσε να υπάρξει χωρίς την αποδοχή ενός τμήματος της κοινωνίας, αλλά και χωρίς την ανοχή του κράτους.

 

Το φαινόμενο της παράνομης απασχόλησης των αλλοδαπών ευνοείται τόσο από την εμφανή έλλειψη ημεδαπού εργατικού δυναμικού, κυρίως ανειδίκευτου, σε ορισμένους κλάδους της ελληνικής οικονομίας, όπως ο αγροτικός τομέας, υπηρεσίες κοινωνικού περιεχομένου και άλλου είδους απασχολήσεις που δεν προτιμώνται από τους Έλληνες, όσο και από την ίδια τη δομή της ελληνικής αγοράς εργασίας που, με τις δυνάμεις της, ενθαρρύνει την ανάπτυξη φαινομένων παραοικονομίας. Η άσκηση από σημαντικό αριθμό επιχειρήσεων αφανούς οικονομικής δραστηριότητας η οποία έχει ενταθεί σε ορισμένους κλάδους της οικονομίας που διέρχονται οικονομική κρίση, οδηγεί στην εκτεταμένη ζήτηση φθηνής εργασίας και αποτελεί πόλο έλξης της μεταναστευτικής ροής. Ως εκ τούτου είναι ισχυρές οι δυνάμεις που έχουν συμφέρον να διατηρηθεί μια τέτοια κατάσταση στην ελληνική αγορά εργασίας.

         

Το γεγονός της ανοχής ή ανεκτικότητας για την ένταξη  των μεταναστών στην αγορά εργασίας και πιο συγκεκριμένα της «μαύρης» εργασίας δεν σημαίνει και ανεκτικότητα για τους ξένους. Η Ελληνική κοινωνία συνειδητοποιεί ξαφνικά ότι στην χώρα δεν ζει μόνη της και ότι υπάρχει ένα καινούργιο τμήμα που προσπαθεί και απαιτεί να ενσωματωθεί και ότι μια διαφορετική κοινωνική πραγματικότητα διαμορφώνεται. Μέσα σε δέκα χρόνια ο αριθμός των αλλοδαπών στην Ελλάδα πενταπλασιάστηκε, καταγράφοντας μια αύξηση ρεκόρ σε διεθνές επίπεδο.

 

Όσο εξακολουθούν και υπάρχουν οι λόγοι για τους οποίους οι μετανάστες ή οι πρόσφυγες εγκατέλειψαν την χώρα τους, και υπάρχει αυτό το χάσμα μεταξύ της χώρας τους και της δικής μας, κανείς δεν γυρίζει πίσω. Η συνείδηση του γεγονότος ότι πλέον θα συμβιώνομε για μακρύ χρόνο με τους μετανάστες πρέπει να μας οδηγήσει σε αναζήτηση εκείνων των μέτρων για την ενσωμάτωσή τους. Ο κίνδυνος για την κοινωνία μας προέρχεται από την περιθωριοποίηση και γκετοποίηση αυτών των μειονοτήτων πλέον, όπως έγινε σε πολλές ευρωπαϊκές χώρες. Η ενσωμάτωση προϋποθέτει την εξάλειψη της «μαύρης» εργασίας και της «λαθραίας» διαβίωσης και την απόδοση σ΄ αυτούς δικαιωμάτων που απορρέουν από την ιδιότητα του κατοίκου μακράς διάρκειας, στην εργασία, στην περίθαλψη, στην παιδεία κτλ.

 

Οι αλλοδαποί παρέχουν εργασία στη χώρα μας χωρίς να απολαμβάνουν βασικά εργασιακά δικαιώματα, ικανοποιητικές συνθήκες υγιεινής και ασφάλειας, ιατρική περίθαλψη κλπ. Ένα μέρος της κοινωνίας αλλά και του κρατικού μηχανισμού έχει εθιστεί σε νοοτροπίες και συμπεριφορές που παραβλέπουν ακόμη και τα στοιχειώδη ανθρώπινα δικαιώματα. Με τα δεδομένα αυτά, το παράνομο καθεστώς στο οποίο ευρίσκονται οι αλλοδαποί δεν τους επιτρέπει την άσκηση των ατομικών και κοινωνικών τους δικαιωμάτων, γεγονός που είναι κοινωνικά άδικο και ενισχύει την ανάπτυξη φαινομένων κοινωνικού αποκλεισμού, περιθωριοποίησης και απομόνωσης. Παράλληλα, καθώς διαμένουν και εργάζονται παράνομα, υπόκεινται σε κάθε είδους εκβιασμό.

 

Είναι φανερό ότι το πρόβλημα της παράνομης μετανάστευσης, εκτός από τις οικονομικές, έχει και κοινωνικές επιπτώσεις. Η απασχόληση των αλλοδαπών σε καθεστώς παρανομίας αποκόπτει το τμήμα αυτό του πληθυσμού από την υπόλοιπη κοινωνία και δεν επιτρέπει την ομαλή κοινωνική του ένταξη. Η περιθωριοποίηση και η απομόνωση υποθάλπει κοινωνικές εντάσεις, καλλιεργεί υποβόσκουσες εθνικές αντιθέσεις και υπονομεύει δημοκρατικές παραδόσεις και ελευθερίες. Παράλληλα, η έλλειψη συνεκτικού ιστού μεταξύ των αλλοδαπών εργαζομένων και των οικογενειών τους αφ΄ ενός και των Ελλήνων αφ΄ ετέρου, δημιουργεί καχυποψία και ευνοεί την ανάπτυξη φαινομένων ξενοφοβίας και ρατσισμού που είναι από παλιά γνωστά σε άλλες δυτικές χώρες, πλην όμως στη χώρα μας δεν είχαν λάβει ιδιαίτερη έκταση. Ο κίνδυνος να παρατηρηθούν και στη χώρα μας φαινόμενα ανάλογα, είναι υπαρκτός.

 

Μια πολιτική ενσωμάτωσης και κοινωνικής ένταξης των μεταναστών δεν μπορεί να αποδώσει αν η κοινωνία δεν είναι ανοικτή και ανεκτική στη διαφορετικότητα. Αν ο τοπικός πληθυσμός δεν μπορεί αρμονικά να συμβιώνει με τις μειονότητες, θα υπάρχει το έδαφος για τις διακρίσεις, τον κοινωνικό αποκλεισμό και την άνοδο του ρατσισμού και της ξενοφοβίας.

 

Βέβαια θα υπάρχει πάντα το πρόβλημα του ορίου και της αντοχής της χώρας στη νέα μετανάστευση. Είναι γεγονός ότι οι κίνδυνοι αρχίζουν όταν η οικονομία και η αγορά εργασίας δεν μπορούν να αντέξουν ένα επιπλέον υπερβολικό αριθμό αλλοδαπών. Οι μετανάστες γίνονται τότε οι αποδιοπομπαίοι τράγοι, κατηγορούμενοι για την διάχυτη ανασφάλεια, την εγκληματικότητα, την ανεργία κτλ. Τότε κεφάλι παίρνουν οι ρατσιστικές και φασιστικές ιδέες και πρακτικές.

         

Με την ένταση του φαινομένου τελευταία ο Έλληνας Πρωθυπουργός προσφεύγει στην Ευρωπαϊκή Ένωση ζητώντας μέτρα και υποστήριξη. Είναι γνωστό ότι η Κοινότητα τα τελευταία χρόνια προσανατολίζεται στην δημιουργία ενιαίου πολιτικού πλαισίου, για την «διαχείριση των μεταναστευτικών ροών» για την «καταπολέμηση της λαθρομετανάστευσης» για τις απελάσεις, το άσυλο και την καταπολέμηση των δικτύων εμπορίας ανθρώπων, αφήνοντας την ελευθερία στα κράτη μέλη να χειριστούν μόνα τους τα θέματα της εισόδου των οικονομικών μεταναστών και της κοινωνικής ένταξής τους. Η αρχή που διαπερνά την νέα κοινή Ευρωπαϊκή πολιτική μετανάστευσης είναι μία. Η παράνομη είσοδος ή διαμονή δεν θα πρέπει να καταλήγει στην επιθυμητή και σταθερής μορφή διαμονή.

         

Και βέβαια τα μέτρα καταπολέμησης των δικτύων εμπορίας ανθρώπων είναι αναγκαία αλλά όχι ικανά να δώσουν αποτελέσματα που θα ανακόψουν την ροή της μετανάστευσης. Όσο μεγαλώνει η ανισότητα στον κόσμο, όσο η φτώχεια κατατρώγει τους λαούς, οι πόλεμοι και αποστέρηση των ανθρώπινων δικαιωμάτων καταδυναστεύουν τους πληθυσμούς, τόσο η μετανάστευση θα εντείνεται. Εδώ βρίσκεται η πρωτογενής αιτία του φαινομένου και εδώ χρειάζεται η θεραπεία προς αυτή την κατεύθυνση χρειάζεται η δράση. Όσο η πλούσια Δύση αγνοεί ή εκμεταλλεύεται αυτόν τον κόσμο τόσο θα τον βρίσκει μπροστά στην πόρτα επιχειρώντας να εισβάλει. Δυστυχώς αυτό το θέμα δεν είναι πρόθυμη να το διεκπεραιώσει η Ευρωπαϊκή Ένωση.

 

Είναι σίγουρο ότι και στο μέλλον θα βρισκόμαστε συχνότερα μπροστά σε φαινόμενα όπως αυτό, αυτών των ημερών στα Χανιά. Σε κάθε περίπτωση είμαστε υποχρεωμένοι να  παρέχομε κάθε είδους κοινωνική, υγειονομική, οικονομική, στήριξη στα θύματα των δικτύων του δουλεμπορίου όσο παραμένουν στο έδαφός μας. Οφείλομε να επιδείξομε ευαισθησία και να εξαντλούμε τις προσπάθειες για ανθρωπιστική μεταχείριση αυτών των ανθρώπων. Ας μην ξεχνάμε ότι η χώρα μας αποτελούσε στο παρελθόν χώρα αποδημίας και οι Έλληνες αντιμετώπιζαν αν όχι τα ίδια, τουλάχιστον παρόμοια προβλήματα στις χώρες υποδοχής.

         

--------------------------------------------------

         

Τα νέα των ημερών, ΕΛΕΥΘΕΡΟΤΥΠΙΑ - 06/12/2001

 

Τέχνασμα δουλεμπόρων, στην Κρήτη βρέθηκαν οι 200 λαθρομετανάστες

 

Των Θ. ΛΑΜΠΡΟΠΟΥΛΟΥ, Γ. ΛΥΒΙΑΚΗ

 

Παίζοντας τη «γάτα με το ποντίκι», το δουλεμπορικό πλοίο «Γουέιλ 4» κατάφερε να ξεγελάσει τους λιμενικούς και αντί για την Ιταλία, όπου δήθεν είχε προορισμό, βρέθηκε προσαραγμένο στην Κρήτη με τους 200 λαθρομετανάστες που μετέφερε να προσπαθούν να κρυφτούν στις βραχώδεις περιοχές των νότιων παράλιων του νομού Χανίων.

 

Κούρδοι ιρακινής καταγωγής οι περισσότεροι, έφυγαν από την Τουρκία με ρότα το «καλύτερο αύριο». Το ταξίδι τους τελείωσε χθες στην ακτή Τρυπητή, μεταξύ Σούγιας και Αγίας Ρουμέλης.

Λιμενικοί άρχισαν να τους αναζητούν παντού και μέχρι αργά χθες το απόγευμα είχαν εντοπίσει περισσότερους από εκατό, τους οποίους μετέφεραν στην Παλιόχωρα του Δήμου Πελεκάνου, όπου διανυκτέρευσαν σε αίθουσα εκδηλώσεων. Μαζί με αυτούς συνέλαβαν και τους 8 ναυτικούς-μέλη του πληρώματος του δουλεμπορικού που κρατούνται στο Λιμεναρχείο. Οι κάτοικοι της Παλιόχωρας περιέθαλψαν τους λαθρομετανάστες προσφέροντάς τους νερό, τσάι, καφέ και τρόφιμα, ενώ ο δήμαρχος Πελεκάνου, Γιώργος Δερμιτζάκης, είπε ότι οι κάτοικοι ανταποκρίθηκαν αμέσως στη σχετική έκκληση της Πολιτικής Προστασίας να προσφέρουν στέγη και ρούχα.

Πώς έγινε η αρχή

Την προπερασμένη Κυριακή το δουλεμπορικό -με σημαία Συρίας- απέπλευσε από τα τουρκικά παράλια και μπήκε στα διεθνή ύδατα έξω από την Κυπαρισσία. Τέσσερις ολόκληρες ημέρες προσπαθούσε να σπάσει τον κλοιό των περιπολικών σκαφών του Λιμενικού και του Πολεμικου Ναυτικού, οι κυβερνήτες των οποίων το εμπόδιζαν με χειρισμούς να περάσει στα χωρικά μας ύδατα.

Το βράδυ της περασμένης Πέμπτης ο Σύρος πλοίαρχος, που γνωρίζει άπταιστα ελληνικά, ζήτησε και πήρε καύσιμα και τροφοεφόδια, δηλώνοντας ότι θα κατευθυνθεί στην Ιταλία. Η παρακολούθηση του πλοίου σταμάτησε ενώ έπλεε 60 ν.μ. εκτός FIR Αθηνών.

Ομως ο Σύρος πλοίαρχος εκμεταλλευόμενος τους ισχυρούς ανέμους, 9-10 Μποφόρ, άλλαξε πορεία και έφτασε χθες ανενόχλητος στην Κρήτη, όπου και προσάραξε το πλοίο.

 

 

Γιώργος ΑΓΟΡΑΣΤΑΚΗΣ

 

SOCIAL MEDIA

Επισκευθείτε τη σελίδα μου στο FacebookΑκολουθείστε τη σελίδα μου στο TwitterΕπισκευθείτε τη σελίδα μου στο Google Plus

ΑΝΑΓΝΩΣΤΗΡΙΟ

Συνδέεστε μαζί μας

TWEETS ΠΡΟΣΦΑΤΑ

ΣΥΝΔΕΣΜΟΙ

www.mikis-crete.gr