Skip to content

Ιστόλογος

Αρχή Αρχείο Παραγωγή, Μεταποίηση Το "πράσινο επιχειρείν"
Το "πράσινο επιχειρείν" Εκτύπωση E-mail

Εισήγηση του Γιώργου Αγοραστάκη,

στην Διημερίδα «για τις μικρές & πολύ μικρές επιχειρήσεις»,

της Ομοσπονδίας Επαγγελματιών - Βιοτεχνών & Εμπόρων Ν. Χανίων,

την 6η Δεκεμβρίου 2009

 

Πολύ μεγάλη συζήτηση γίνεται στις μέρες μας σ’ όλο τον κόσμο, για την πράσινη οικονομία, την πράσινη ανάπτυξη, τις πράσινες επιχειρήσεις, τις πράσινες δουλειές, την πράσινη επιχειρηματικότητα… Σ΄ όλες σχεδόν τις λέξεις που χρησιμοποιούμε στην ορολογία της οικονομίας και της ανάπτυξης προστίθεται μπροστά το επίθετο πράσινος-η/-ο. Πως έγινε λοιπόν και κυριάρχησε το πράσινο; Έχουνε βάση όλα αυτά, και ποιο είναι το πραγματικό τους αντίκρισμα στα πλαίσια μιας τοπικής οικονομίας; Υπάρχουν δυνατότητες, προοπτικές και ευκαιρίες για τις Μικρές & Πολύ Μικρές Επιχειρήσεις της περιφέρειας και ποιες είναι αυτές; Σ’ αυτά τα ερωτήματα –περισσότερο στο τελευταίο- θα επικεντρωθούμε στην εισήγησή μας.

 

Εμείς -εδώ στην εισήγηση- δεχόμαστε τον επιθετικό προσδιορισμό «πράσινος-η/-ο» και τον χρησιμοποιούμε με την έννοια του «φιλοπεριβαλλοντικού-ής».

 

Η επικράτηση του «πράσινου» στις μέρες δεν πρόκυψε γιατί κατάφεραν οι οικολόγοι να πείσουνε πολιτικά όλο τον κόσμο για την αναγκαιότητα μιας «πράσινης ανάπτυξης». Πρόκυψε γιατί ο Obama έπεισε τους Αμερικανούς ότι η απάντηση στην οικονομική κρίση θα δοθεί με την «πράσινη ανάπτυξη» και κέρδισε τις εκλογές. Έπεισε τους Αμερικανούς ότι η διέξοδος είναι η «πράσινη οικονομία» που θα φέρει τις «πράσινες δουλειές» και θα αντιμετωπιστεί έτσι η ανεργία. Το πρόγραμμα και τα συνθήματα του Obama αντέγραψαν και άλλοι πολλοί στην συνέχεια. Όλοι βέβαια λίγο αργότερα θα ψάχνουνε να βρούνε αυτό το αντίδοτο στην κρίση, την «αναδυόμενη πράσινη οικονομία», που θα φέρει τις «πράσινες δουλειές» και την ανάκαμψη από την κρίση.

 

Πάντως σήμερα η «πράσινη οικονομία» είναι ελάχιστη και η «μαύρη οικονομία του άνθρακα» τεράστια. Η «πράσινη οικονομία» μετρά παγκόσμια ένα πολύ μικρό ποσοστό απασχόλησης. Στην  Ευρωπαϊκή Ένωση, οι απασχολούμενοι σε περιβαλλοντικά θέματα είναι 3,5 εκατομμύρια και αντιστοιχούν στο 0,7% της συνολικής απασχόλησης.

 

Στην περίπτωσή μας λοιπόν –για όλα τα πράσινα που ακούγονται- ισχύει η παροιμία «Όπου ακούς πολλά κεράσια κράτα μικρό καλάθι…».

 

Μια ανατροπή, μια στροφή προς την «πράσινη οικονομία» μπορεί να προκύψει αν οι ηγέτες όλου του κόσμου που συνέρχονται τώρα στην Κοπεγχάγη αποφασίσουν και πάρουν δραστικά μέτρα για την καταπολέμηση της κλιματικής αλλαγής, όπως μείωση των εκπομπών αερίων θερμοκηπίου κατά 20% μέχρι το 2020. Εάν αποφασιστεί ένα τέτοιος στόχος θα ανατραπούν πολλά στη συνέχεια στα παραγωγικά δεδομένα κάθε χώρας και θα μπουν όλα σε μια τελείως διαφορετική βάση. Σε μια τέτοια περίπτωση αποκτούν νόημα και υπόσταση τα ζητήματα της «πράσινης ανάπτυξης». Αλλά επειδή κάτι τέτοιο δεν το βλέπουμε, θα πρέπει να προσεγγίσουμε το θέμα με τα σημερινά δεδομένα και να δούμε ποιο μπορεί να είναι αυτό το «μικρό πράσινο καλάθι» για τις μικρές επιχειρήσεις.

 

Στα περιβαλλοντικά ζητήματα παρατηρούμε μια συνολική πρόοδο στην Ευρώπη και τη χώρα μας την τελευταία δεκαετία. Η πρόοδος αυτή καταγράφεται στην δημιουργία του κοινωνικού κεφαλαίου που επιβάλει πράσινες λύσεις και προτεραιότητες σε πολλά θέματα. Οι περιβαλλοντικές οργανώσεις και δικτυώσεις αυξάνονται με θεαματικό τρόπο τα τελευταία χρόνια και μπορούν όχι μόνο να κινητοποιούν περισσότερο τον πληθυσμό και αλλά και να καθορίζουν συμπεριφορές στην αγορά και να επιβάλουν καταστάσεις. Τα μέτρα και οι πολιτικές των χωρών στο επίπεδο των κρατών είναι πολύ πίσω από τις ανάγκες. Ειδικά η Ελλάδα η οποία δεν παράγει περιβαλλοντική πολιτική αλλά υποχρεώνεται και την εισάγει από την Ε.Ε. Τα κράτη θα αναγκαστούν στο μέλλον να επενδύσουν πολύ περισσότερο προς την κατεύθυνση της περιβαλλοντικής προστασίας.

 

Στο επιχειρηματικό επίπεδο τα βήματα που έχουν γίνει στην «πράσινη οικονομία» έχουν καλυφθεί σε μεγάλο μέρος από τις μεγάλες επιχειρήσεις ή από συμπράξεις τους που διαθέτουν τα κεφάλαια και την τεχνογνωσία, ειδικά στην ενέργεια και στην διαχείριση των επικίνδυνων αποβλήτων. Έχουν δημιουργηθεί και δημιουργούνται ισχυροί όμιλοι που προσαρτούν δορυφορικά και περιφερειακά και πλήθος μικρών επιχειρήσεων. Το μικρό μέγεθος των επιχειρήσεων στην «πράσινη οικονομία» αλλού αποτελεί μειονέκτημα και αλλού πλεονέκτημα. Οι μικρές επιχειρήσεις διαθέτουν ένα πολύ ισχυρό όπλο δεν μπορούν να το διαθέτουν οι μεγάλες επιχειρήσεις και αυτό είναι το «πράσινο πρόσωπο» του επιχειρηματία που εγγυάται το προϊόν ή την υπηρεσία που παρέχεται. Υπό τον όρο ότι καλύπτεται αυτή η προϋπόθεση υπάρχει σοβαρό πεδίο δράσης για τις «πράσινες ΜΜΕ».

 

Τι είναι «πράσινη επιχειρηματικότητα»

Ένας ορισμός μας χρειάζεται: «Πράσινη επιχειρηματικότητα» είναι εκείνη η μορφή οικονομικής δραστηριότητας η οποία θέτει την προστασία του περιβάλλοντος και της φύσης γενικότερα στο επίκεντρο της στρατηγικής της.

* Η «πράσινη επιχειρηματικότητα» συνίσταται στη θετική στάση της επιχείρησης απέναντι στην περιβαλλοντική προστασία, τόσο με τα προϊόντα ή τις υπηρεσίες που παράγει, όσο και με τις διαδικασίες παραγωγής.

* Η «πράσινη επιχείρηση» κρατάει θετική στάση απέναντι στην προστασία του περιβάλλοντος στο σύνολο των δραστηριοτήτων της. Η επιχείρηση δε βλέπει το περιβάλλον ως περιοριστικό παράγοντα στη δημιουργία προστιθέμενης αξίας. Αντίθετα, επιστρατεύει τη δημιουργικότητά της για να βρει τρόπους να συμφιλιώσει την οικονομική δραστηριότητα με την προστασία του.

* Η «πράσινη επιχείρηση» εξ ορισμού παρέχει ποιοτικές υπηρεσίες που κάνουν τη ζωή των ανθρώπων καλύτερη και υγιέστερη. Η δραστηριότητά της συνδέεται άρρηκτα με την ποιότητα, την πιστοποίηση.

  

Μια επιχείρηση δεν είναι «πράσινη»:

* αν ανακανιζόμενη βάψει πράσινη την πρόσοψη της

* αν απλώς τηρεί την περιβαλλοντική νομοθεσία. Η τήρηση της νομοθεσίας πρέπει να θεωρείται δεδομένη από όλες τις επιχειρήσεις και σε όλους τους τομείς όχι μόνος το περιβάλλον. Η «πράσινη επιχείρηση» συχνά υπερκαλύπτει τις απαιτήσεις του νόμου θέτοντας νέα πρότυπα.

* αν απλώς αναλίσκεται σε δημόσιες σχέσεις. Το πρασίνισμα μιας επιχείρησης η ενός προϊόντος αφορά τις πραγματικές επιπτώσεις της παραγωγής  του και όχι κάποιο επικοινωνιακό τέχνασμα. Η επικοινωνιακή προσέγγιση χωρίς αντίστοιχο περιεχόμενο υποτιμά τη νοημοσύνη του ευαισθητοποιημένου καταναλωτή και τελικά αποβαίνει σε βάρος της επιχείρησης.

* αν λαμβάνει περιβαλλοντικά μέτρα περιστασιακά ή αποσπασματικά στα πλαίσια της «εταιρικής κοινωνικής ευθύνης».

 

Υπάρχουν πολλές «πράσινες» κατ’ όνομα επιχειρήσεις που δρώντας κερδοσκοπικά δεν τηρούν τις επιβαλλόμενες διαδικασίες και εξαπατούν. Τέτοιες πρακτικές έχουν ως γενικευμένο αποτέλεσμα την καχυποψία απέναντι στα πράσινα προϊόντα στην αγορά. Γι’ αυτό αναγκαίο στοιχείο στις πράσινες δραστηριότητες πρέπει να είναι η διαφάνεια.

 

Ένας «πράσινος επιχειρηματίας» για να έχει πειστικότητα και αποτελεσματικότητα πρέπει:

* να πιστεύει αληθινά και δυνατά στην οικολογία και στην ηθική υπεροχή αυτού που κάνει

* να έχει τις ειδικές γνώσεις που απαιτούνται στον τομέα και στο χώρο που κινείται

* να παρακολουθεί και να ενημερώνεται τακτικά για τις εξελίξεις στις πολιτικές και στην νομοθεσία και να προσαρμόζεται ή να ανασχεδιάζει την δραστηριότητά του,

* να συνδέεται και να δικτυώνεται με τους πελάτες του, να χρησιμοποιεί τα σύγχρονα ηλεκτρονικά μέσα.

 

Πεδία «πράσινης επιχειρηματική δράσης»

Τα πεδία ανάπτυξης της «πράσινης επιχειρηματικότητας» είναι όλοι οι τομείς που σχετίζονται με το περιβάλλον.

* σε τομείς παροχής κάθε είδους περιβαλλοντικών υπηρεσιών,

* στην παραγωγή περιβαλλοντικών αγαθών

* στη δημιουργία περιβαλλοντικών υποδομών και εγκαταστάσεων

* στην ανάπτυξη, εμπορεία, και χρήση τεχνολογιών, υλικών και υπηρεσιών μέτρησης, πρόληψης, μείωσης, αντιμετώπισης περιβαλλοντικών επιπτώσεων

 

Κύριοι τομείς «πράσινης επιχειρηματικότητας»:

 

Βιολογικά προϊόντα πρωτογενή τομέα και διαχείριση πόρων και φύσης.

Παραγωγή και εμπορία πιστοποιημένων και βιολογικών προϊόντων γεωργίας, κτηνοτροφίας.

Προστασία του φυσικού περιβάλλοντος, διαχείριση και προστασία ειδών και οικοτόπων.

Διαχείριση φυσικών πόρων,  διαχείριση υδατικών πόρων.

 

Καθαρές τεχνολογίες, αντιρύπανσης, απορρύπανσης και ανακύκλωσης αποβλήτων. Διαχείρισης βιομηχανικών και επικινδύνων αποβλήτων. Καταπολέμηση της ατμοσφαιρικής ρύπανσης και της ηχορύπανσης.

 

Αξιοποίηση ανανεώσιμων πηγών ενέργειας με εγκαταστάσεις μικρότερης κλίμακας.

Ο τομέας της ενέργειας έχει ένα ευρύ φάσμα δραστηριοτήτων: από την παραγωγή (κατασκευή, εμπορία, μελέτη, τοποθέτηση, συντήρηση ΑΠΕ), μέχρι την ορθολογική χρήση και εξοικονόμηση ενέργειας στα κτίρια νέα και παλιά (βιοκλιματική, θερμομονώσεις, μείωση της ενεργειακή κατανάλωσης, πράσινες στέγες κ.τ.λ.)

 

Πράσινος τουρισμός και η διαφοροποίηση των προϊόντων μαζικού τουρισμού.

Οι σημαντικότατες ευκαιρίες και δυνατότητες παρουσιάζονται τον τουρισμό που είναι μια κυρίαρχη οικονομική δραστηριότητα της περιοχής μας. Η «πράσινη επιχειρηματικότητα» εδώ δεν αφορά μόνο τα καταλύματα, αλλά αφορά και τον διασυνδεδεμένο επιχειρηματικό και ευρύτερο δημόσιο χώρο.

Σε κάθε περίπτωση όμως ο πράσινος τουρισμός ξεκινά από το κατάλυμα διαμονής όπου όλα πρέπει να είναι αυστηρά ρυθμισμένα και να λειτουργούν με την μικρότερη κατανάλωση ενέργειας, φυσικών πόρων και άλλων περιβαλλοντικών αγαθών. Οι επιχειρήσεις που ζητούν από τον πελάτη τους να βελτιώσει τις περιβαλλοντικές τους επιδόσεις κερδίζουν.

Νέες επιχειρηματικές δραστηριότητες παρουσιάζονται στον χώρο και αφορούν τις «πράσινες» ξεναγήσεις και παραδοσιακές απασχολήσεις.

 

Πράσινα προϊόντα και υπηρεσίες - διάγνωση και εντοπισμός νέων ευκαιριών

 

Ευκαιρίες που ανιχνεύονται από τη νομοθεσία

Η νομοθεσία εξελίσσεται γρήγορα και δημιουργεί στις επιχειρήσεις νέες υποχρεώσεις αλλά και δίνει νέες δυνατότητες. Κάθε επιχείρηση οφείλει να παρακολουθεί και να προσαρμόζεται στην εκάστοτε ισχύουσα νομοθεσία. Μια επιχείρηση, μπορεί να βρει ένα νέο πεδίο δράσης και να κάνει ένα νέο ξεκίνημα. Η διαχείριση αποβλήτων αποτελεί ένα συνεχώς αναπτυσσόμενο κλάδο.

 

Ευκαιρίες υποστήριξης που δίνονται από τα χρηματοδοτικά μέσα

Η εξαγγελία της νέας κυβέρνησης του ΠΑΣΟΚ για περισσότερο πρασίνισμα του ΕΣΠΑ μπορεί να αποδώσει κάποιες δυνατότητες υποστήριξης σε «πράσινες ΜΜΕ». Απ’ ότι φαίνεται όμως θα επωφεληθούν περισσότερο οι μεγάλες επιχειρήσεις και τα δημόσια έργα περιβαλλοντικής υποδομής.

 

Ευκαιρίες που ανιχνεύονται από το καταναλωτικό κοινό

Η κοινωνία και τα άτομα σήμερα είναι πολύ έντονα ευαισθητοποιημένα και ενημερώνονται διαρκώς στα θέματα της υποβάθμισης του περιβάλλοντος, της ποιότητας ζωής και της υγείας τους. Αυτό προκαλεί ραγδαίες μεταβολές στις καταναλωτικές αντιλήψεις, συμπεριφορές και  συνήθειες που ανακλώνται ως αυξανόμενη ή μειούμενη ζήτηση σε προϊόντα και υπηρεσίες των επιχειρήσεων. Η «πράσινη επιχείρηση» οφείλει να αντιλαμβάνεται τις αλλαγές αυτές και να φροντίζει να προσαρμόζεται και να προσφέρει ευκαιρίες μέσα από τη δραστηριότητά της.

 

  

Διευκρινήσεις σε 2 ειδικά σχετικά θέματα:

Τα Κοινωνικά δίκτυα

Η «πράσινη επιχειρηματικότητα» είναι μια περίπλοκη και σύνθετη επιχειρηματικότητα που εκτός από το κέρδος κινείται και από έναν εθελοντισμό και «πατριωτισμό» για την προστασία του περιβάλλοντος και του πλανήτη. Στα κοινωνικά δίκτυα που αναπτύσσονται ραγδαία τελευταία, οι «πράσινες ΜΜΕ» μπορούν να διαδραματίσουν ένα σημαντικό ρόλο. Μπορούν να δικτυωθούν με οικολογικές οργανώσεις και να σχηματίσουν θεματικές κοινοπραξίες με επικοινωνιακό και οικονομικό περιεχόμενο, γεγονός που τους επιτρέπει να εισάγουν και να επωφεληθούν από επιχειρηματικές καινοτομίες. Είναι ένας χώρος που δεν αδυνατεί να αντιληφθεί η παραδοσιακή επιχείρηση. Το διαδίκτυο μπορεί να γίνει εφόδιο για πολλές «πράσινες ΜΜΕ» να παράξουν και να διακινήσουν οικολογικά προϊόντα  και υπηρεσίες.

Η Εταιρική κοινωνική ευθύνη -είναι ένας όρος εισαγόμενος από την Ευρωπαϊκή Ένωση και- αναφέρεται στις ενέργειες των επιχειρήσεων που αποσκοπούν στην συμβολή τους για την αντιμετώπιση περιβαλλοντικών και κοινωνικών ζητημάτων. Αναφέρεται στην γενικότερη ευθύνη που έχουν οι επιχειρήσεις απέναντι στον ευρύτερο περιβαλλοντικό και κοινωνικό χώρο που βρίσκονται. Ευθύνες απέναντι στην κοινωνία και το περιβάλλον που πρέπει να αναγνωρίζουν και να ανταποδίδουν, υιοθετώντας μέτρα που πάνε πιο πέρα από τις τυπικές νομικές υποχρεώσεις. Αυτές οι «εθελοντικές υποχρεώσεις» δεν αποτελούν –όπως είπαμε- βέβαια προϋποθέσεις για μια «πράσινη επιχειρηματικότητα». Για να έχομε μια «πράσινη επιχειρηματικότητα» απαιτούνται πολύ περισσότερα πράγματα.
Συνημμένα:
ΑρχείοΠεριγραφήΜέγεθος Αρχείου
Κατέβασμα αυτού του αρχείου (GreenSME.pdf)GreenSME.pdfΠΑΠΟΥΣΙΑΣΗ - "Πράσινο επιχειρείν"1932 Kb
 

Γιώργος ΑΓΟΡΑΣΤΑΚΗΣ

 

SOCIAL MEDIA

Επισκευθείτε τη σελίδα μου στο FacebookΑκολουθείστε τη σελίδα μου στο TwitterΕπισκευθείτε τη σελίδα μου στο Google Plus

ΑΝΑΓΝΩΣΤΗΡΙΟ

Συνδέεστε μαζί μας

TWEETS ΠΡΟΣΦΑΤΑ

ΣΥΝΔΕΣΜΟΙ

www.mikis-crete.gr